Cinco científicos galegos reciben as Medallas de Investigación da RAGC
A Real Academia Galega de Ciencias premia traxectorias singulares en bioloxía, economía, enxeñaría, matemáticas e química.
Por Sabela Feal Salgado
••4 min de lectura
IA
Primeiro plano dunha medalla de premio científico sobre granito escuro, con luz difusa.
A Real Academia Galega de Ciencias (RAGC) recoñeceu este mércores con cinco Medallas de Investigación 2026 a científicos e científicas galegos polas súas traxectorias singulares e consolidadas.
As distincións, que se entregarán o vindeiro 8 de outubro en Santiago durante o Día da Ciencia en Galicia, valoran a investigación desenvolvida na comunidade e buscan fomentar a promoción da ciencia e a tecnoloxía galegas. Os galardoados son Rosa Crujeiras, Mabel Loza, Francisco Rivadulla, Sebastián Villasante e Leandro Alejano.
Mabel Loza García, catedrática de Farmacoloxía na Universidade de Santiago e directora do CiMUS, recibe a medalla Ángeles Alvariño González pola súa contribución ao descubrimento temperán de fármacos. O seu grupo de investigación ten liderado proxectos que resultaron en 17 novos medicamentos en ensaios clínicos, incluído un fármaco oral para a COVID-19. A súa produción inclúe 19 patentes e a cofundación de catro empresas biotecnolóxicas.
“
"A investigación farmacolóxica orientada ao descubrimento de fármacos é multidisciplinar e translacional. Esta característica fai que a súa avaliación resulte especialmente complexa, xa que esixe valorar a integración de coñecementos, metodoloxías e esforzos procedentes de diversas áreas científicas. Agradezo sinceramente que este ámbito de investigación fose considerado e recoñecido mediante esta distinción."
Sebastián Villasante Larramendi, profesor de Economía Aplicada na USC e investigador do CRETUS, obtén a medalla Domingo García-Sabell Rivas polo seu traballo na economía dos océanos e a sustentabilidade mariña. As súas investigacións, centradas nas rías galegas, analizan os impactos socioeconómicos do cambio climático e a vulnerabilidade costeira, convertendo a Galicia nun referente internacional.
“
"Esta medalla é un recoñecemento a unha traxectoria científica marcada polo meu compromiso de situar a Galicia na vangarda internacional dos estudos do mar, pero tamén ao traballo compartido con tantas persoas coas que, ao longo destes anos, construímos redes de coñecemento e colaboración que nos conectan cos grandes debates globais sobre o futuro dos océanos. Reafirma o valor dunha ciencia feita desde Galicia e aberta ao mundo, profundamente vinculada e comprometida co benestar da nosa sociedade e das futuras xeracións."
A medalla Isidro Parga Pondal de Ciencias Técnicas é para Leandro Alejano Monge, catedrático de Mecánica das Rochas na Universidade de Vigo. A Academia recoñece a súa figura destacada na enxeñaría mineira e civil, impulsando a seguridade e a eficiencia nas explotacións mineiras. Liderou o Laboratorio de Mecánica de Rochas “John Harrison” e propuxo metodoloxías para o control de desprendementos.
“
"É unha gran honra para min recibir este galardón como profesor dunha universidade pública galega e como fillo dunha galega da diáspora, natural de Cambados. Supón o recoñecemento a unha traxectoria de trinta anos en Galicia dedicada a formar mozos e mozas galegos que acadaron grandes logros no eido da minaría e do comportamento dos macizos rochosos."
Rosa Crujeiras Casais, catedrática de Estatística e Investigación Operativa na USC e actual reitora, recibe a medalla Enrique Vidal Abascal polas súas contribucións en Estatística e a transferencia de coñecemento á industria. Foi directora científica do CITMAga e promove a muller nas matemáticas.
“
"Esta medalla é tamén un recoñecemento á investigación que se fai en Galicia. É unha ciencia que compite internacionalmente e contribúe ao desenvolvemento científico, económico e social do país. E detrás desa capacidade hai moitas persoas, moitos equipos e, moi especialmente, as nosas universidades públicas. Agora que teño a oportunidade de exercer como reitora da USC, creo que unha das nosas obrigas é apoiar o talento, facilitar que as persoas poidan desenvolver aquí as súas carreiras investigadoras e crear condicións para que a investigación poida medrar."
Finalmente, Francisco Rivadulla Fernández, catedrático de Química Física na USC, obtén a medalla Antonio Casares Rodríguez polo seu traballo no deseño de novos materiais para a conversión de enerxía. A Academia destaca o seu xeito orixinal de abordar a investigación en materiais funcionais a escala nanométrica.
“
"É unha honra recibir da Academia Galega a medalla que leva o nome de Antonio Casares, un dos fundadores da investigación química en Galicia. Quero este recoñecemento cos membros do meu grupo de investigación, o CiQUS e o Departamento de Química-Física da USC, polo seu apoio para poder desenvolver proxectos ambiciosos no ámbito da química do estado sólido durante estes anos."