O gando vacún convértese nun aliado inesperado na loita contra os incendios forestais grazas a unha iniciativa pioneira da Xunta en Muíños, Ourense. Este proxecto piloto de vallado virtual do gando vacún utiliza tecnoloxía GPS para guiar o pastoreo extensivo cara a zonas estratéxicas onde se desexa reducir a vexetación, eliminando a necesidade de infraestruturas físicas.
A iniciativa, presentada pola conselleira do Medio Rural, María José Gómez, xunto a Manuel Francisco e Martín Martínez, busca aproveitar o desbroce natural que realiza o gando. O obxectivo é manter limpas de matorral as franxas próximas a vivendas e núcleos de poboación, áreas consideradas cruciais para mitigar o risco de propagación dos lumes.
Este sistema, enmarcado nun convenio entre a Xunta e Seaga, combina a tradición do pastoreo extensivo coa tecnoloxía de control remoto. Os colares intelixentes con GPS permiten delimitar virtualmente as áreas de pastoreo a través dunha aplicación móbil. Se un animal se achega ao límite, o sistema intervén para mantelo dentro da zona designada.
Esta modalidade de vallado virtual facilita a modificación das áreas de pastoreo sen necesidade de instalar ou mover cercados físicos. O gando pode concentrarse en terreos específicos para reducir a vexetación, actuando como un eficaz equipo de desbroce natural. Ademais, os dispositivos transmiten a posición GPS de cada animal cada dez minutos, información accesible para o gandeiro dende o seu teléfono móbil.
O sistema opera as 24 horas, permitindo monitorizar o comportamento e as rutinas do gando. Esta información pode ser vital para detectar cambios que anticipen enfermidades ou identifiquen períodos de celo, mellorando a xestión diaria das explotacións.
A Xunta céntrase especialmente nas franxas de protección arredor de vivendas e núcleos habitados, onde a acumulación de vexetación incrementa o risco de incendios. En lugar de depender unicamente de desbroces mecánicos, o modelo propón o consumo de vexetación polo gando, dirixindo esta acción natural cara aos puntos que requiren maior atención.
Durante a presentación, Gómez agradeceu a colaboración de Innoga ndo, o Concello de Muíños, Seaga e a Dirección Xeral de Defensa do Monte, subliñando a importancia da participación conxunta na prevención de incendios.
Os colares, fabricados en Galicia pola empresa Innoga ndo, contan con autonomía solar e unha rede propia de cobertura, garantindo o seu funcionamento incluso en zonas rurais con dificultades de comunicación. Esta tecnoloxía non só axuda na prevención de incendios, senón que tamén mellora a xestión gandeira e a calidade de vida dos profesionais do sector.
O municipio de Muíños será o escenario inicial para avaliar a eficacia desta tecnoloxía na xestión da biomasa. Se os resultados son positivos, a Consellería de Medio Rural planea estender o modelo a outras zonas de Galicia, consolidando o gando extensivo como un aliado fronte ao lume e a tecnoloxía como ferramenta de control e limpeza natural.
