A toxina lipofílica paraliza as bateas galegas

O crecemento dunha microalga específica obriga a cesar a extracción de mexillóns e mariscos en toda Galicia.

Primeira plana dunha rede de mexillóns afectada por toxinas.
IA

Primeira plana dunha rede de mexillóns afectada por toxinas.

A actividade das bateas galegas e os bancos marisqueiros foi suspendida progresivamente nas últimas semanas debido á presenza dunha toxina lipofílica, producida pola microalga Dinophysis acuminata, que afecta os mexillóns e outros bivalvos.

A prohibición de extracción de bivalvos esténdese tamén aos bancos marisqueiros a pé e aos organismos infaunais. As biotoxinas mariñas, sintetizadas por microorganismos acuáticos como algas, provocan o fenómeno coñecido como marea vermella cando o seu crecemento é masivo. Esta concentración de toxinas pode ser prexudicial para a fauna mariña e supor un risco para a saúde humana se se inxiren os organismos contaminados.
O peche xeneralizado das zonas de produción débese ao aumento masivo da microalga Dinophysis acuminata. Condicións ambientais e oceanográficas favorables, como os ventos do suroeste que dificultan a renovación da auga nas rías, potencian a súa rápida reprodución, xerando floracións algais. Esta microalga sintetiza biotoxinas mariñas de tipo lipofílico, como as do grupo do ácido okadaico e as dinophysistoxinas, que son hidrófobas e de baixa polaridade, acumulándose en medios graxos.
As toxinas lipofílicas transmítense aos humanos pola inxestión de alimentos contaminados. Os organismos mariños filtradores, como os moluscos bivalvos (mexillón, vieira, ameixa, berberecho), absorben estas microalgas ao alimentarse, acumulando a toxina na súa carne sen alterar o seu aspecto nin sabor. A intoxicación por Dinophysis acuminata, coñecida como síndrome diarreica por moluscos (DSP), causa trastornos gastrointestinais severos como diarrea intensa, vómitos e dores abdominais.
Non existe un antídoto específico nin un método inmediato para eliminar estas toxinas do mar. O tratamento médico céntrase no soporte sintomático e na hidratación do paciente. A prevención principal radica en adquirir marisco unicamente en establecementos autorizados e suxeitos a inspección legal, xa que as biotoxinas lipofílicas son termoestables e non se eliminan coa cocción, podendo incluso concentrarse.