A ausencia de testamento converte a declaración de herdeiros, coñecida como abintestato, nun dos trámites notariais máis frecuentes en Galicia. Os datos do Consello Notarial de Galicia revelan que en 2025 rexistráronse 11.090 expedientes deste tipo, unha cifra que se mantén estable dende 2022. Isto significa que un de cada catro trámites hereditarios na comunidade, o 26%, comeza sen unha vontade escrita, superando lixeiramente a media nacional do 22%.

Aínda que o número de testamentos rexistrados en Galicia acadou un récord o ano pasado, con máis de 55.500, a cantidade de persoas que falecen sen deixar as súas últimas vontades por escrito non varía significativamente. Esta situación xera un complexo labirinto administrativo para as familias, que a miúdo se atopan nesta situación durante o proceso de dó.

A serie dos últimos cinco anos mostra unha estabilización dos casos de abintestato. Tras un pico en 2021, o ano pospandemia, con 11.644 expedientes, a cifra reduciuse lixeiramente pero mantense arredor dos 11.100-11.200 casos anuais. Esta redución do 5% dende 2021 aínda representa un aumento do 18% respecto ao ano precovid, cando se rexistraron uns 9.400 casos.

Por provincias, a distribución é desigual. Pontevedra e A Coruña concentran case o 60% dos expedientes, con 3.338 e 3.242 abintestatos respectivamente en 2025. Lugo rexistrou 1.699 casos, mentres que Ourense, con 2.811, presenta a particularidade de que máis do 40% das herdanza na provincia comezan sen testamento, case o dobre que noutras provincias galegas.

Os notarios atribúen esta tendencia a unha combinación de factores, incluíndo o envellecemento demográfico, unha menor cultura de planificación patrimonial e a percepción de que o testamento é prescindible en patrimonios máis modestos. Esta falta de previsión, moitas veces por descoñecemento, acaba implicando máis trámites, custos e potencial de conflito para os herdeiros.