As Xornadas do Folclore, nacidas en 1984 co impulso do grupo Castro Floxo e consolidadas pola Deputación desde 1986, inician hoxe a súa XLI edición. Este certame converteuse nun referente cultural internacional, logrando achegar a provincia de Ourense expresións identitarias de preto de cen países.
Máis alá dos escenarios e espectáculos nas vilas, o certame destaca polo seu impacto social. A Universidade Laboral transfórmase cada agosto nunha aldea global temporal, onde preto de 200 participantes conviven e comparten experiencias culturais.
O festival, que leva máis de catro décadas celebrándose, orixinouse tras as viaxes do grupo Castro Floxo. A Deputación de Ourense creou o festival, afianzándoo por toda a provincia desde 1986 coa intención de ofrecer espectáculos a toda a cidadanía, segundo explica Xavier Álvarez, da organización.
Ao longo destas catro décadas, polas Xornadas xa pasaron arredor de 100 países distintos, e mesmo máis se se teñen en conta as particularidades culturais de rexións como as antigas repúblicas soviéticas. O evento amosa bailes, traxes e músicas de case cada recuncho do mundo.
Durante os dez días de espectáculos, a residencia da Universidade Laboral convértese nun punto de intensa convivencia e intercambio cultural. A chegada de 200 participantes supón un notable impacto económico e social no barrio de Mariñamansa, que se anima coa presenza constante de xente nos comercios e bares.
A organización dun festival destas características implica un complexo labor xeopolítico e diplomático. O proceso de selección de grupos comeza con moita antelación, buscando calidade e diversidade, e a miúdo require a colaboración con outros festivais para organizar circuítos que axuden economicamente aos desprazamentos.
As tensións xeopolíticas e as políticas de visados supoñen trabas significativas. Grupos rusos, por exemplo, xa non participan desde hai catro anos debido a vetos. Tamén hai dificultades cos visados para grupos africanos, como o caso dun grupo de Kenia que non puido vir este ano, sendo substituído por un de Senegal. A mediación de organizacións como o CIOFF (dependente da Unesco) axuda, pero as directrices estatais e europeas son determinantes.
A capacidade do festival para capear imprevistos tamén se puxo a proba. Na edición pasada, os incendios forestais que azoutaron Ourense obrigaron a organizar actividades internas, como obradoiros onde os grupos compartían o seu folclore, convertendo a crise nunha oportunidade de enriquecemento mutuo.
A XLI edición presenta unha variada proposta con seis grupos de catro continentes (Europa, Asia, África e América). Cada formación realiza dous pases, ofrecendo un espectáculo dunha hora e media. Un atractivo é que os grupos actúan como embaixadores culturais, presentando diversas expresións do seu país nunha soa actuación.
Coa organización rematada, as vilas de Ourense prepáranse para celebrar a diversidade cultural. Para Xavier Álvarez e o seu equipo, o traballo non descansa, e en canto remate a edición, comezará a planificación para traer o mundo a Ourense o próximo agosto.
