A capacidade da impresión 3D para crear estruturas complexas e porosas está a ser aproveitada no proxecto PANICL3AN, levado a cabo no Centro de Investigación en Tecnoloxías Navais e Industriais (CITENI) da Universidade da Coruña (UDC), no Campus Industrial de Ferrol. O obxectivo é deseñar e fabricar materiais innovadores capaces de interactuar e reter contaminantes presentes na auga, combinando técnicas de impresión 3D coa química de polímeros.
Este proxecto enmárcase na área da remediación de augas, un campo de crecente importancia debido á escaseza hídrica e á necesidade de tratar a auga para a súa reutilización ou devolución segura ao medio ambiente. A diferenza dos filtros convencionais, os materiais desenvolvidos no PANICL3AN actúan por adsorción, atrapando as moléculas contaminantes na súa superficie grazas ao uso de polianilina (PANI), un polímero versátil. As estruturas imprímense en 3D e modifícanse quimicamente para potenciar a súa capacidade adsorbente, resultando en materiais lixeiros e flexibles.
As tecnoloxías de fabricación aditiva como a modelaxe por deposición fundida (FDM) e o procesamento dixital de luz (DLP) permiten crear xeometrías internas complexas que maximizan a superficie de contacto e o fluxo de auga. Tras a impresión, a incorporación de polianilina confire ás estruturas a capacidade de adsorber contaminantes como colorantes ou compostos orgánicos. Os ensaios preliminares xa mostran unha visible redución da cor en solucións tratadas, evidenciando a eficacia do sistema.
Ademais, o proxecto aposta pola sustentabilidade incorporando materias primas de orixe renovable, como a lignina, un compoñente da biomasa vexetal. A investigación explora a modificación química da lignina para a súa inclusión en resinas de impresión 3D, buscando mellorar as propiedades dos materiais e desenvolver solucións máis respectuosas co medio ambiente para a adsorción de contaminantes.
Unha liña de investigación adicional céntrase no comportamento eléctrico destes materiais. Estúdanse as modificacións que experimentan ao entrar en contacto con certas substancias, o que podería permitir o seu uso non só para a depuración, senón tamén como sistemas de detección de cambios na calidade da auga ou no estado do propio material, abrindo a porta ao seu desenvolvemento como sensores.
