A conselleira do Mar, Marta Villaverde, advertiu á Comisión Europea de que a Visión 2040 para a pesca e a acuicultura, presentada recentemente, diagnostica correctamente os problemas do sector pero non inclúe un compromiso para revisar o Regulamento de base da Política Pesqueira Común (PPC), cuxa última reforma importante data de 2013. Esta mensaxe xa foi comunicada o 14 de outubro nunha reunión en Bruxelas coa DG MARE, onde se pediu "non volver atrás, senón avanzar".
Galicia demanda á Comisión tres puntos clave: a fixación do alcance e calendario dunha revisión específica da PPC con propostas lexislativas xustificadas; unha solución normativa á obriga de desembarque, cuxos resultados non foron os esperados segundo a propia Comisión; e permitir a renovación da frota sen que se considere un aumento da pesca.
O documento da Comisión recoñece a baixa mellora das marxes de beneficio da pesca, a baixa rendibilidade dos investimentos (4,6% en 2023), o envellecemento da frota e da man de obra, e os resultados insatisfactorios da obriga de desembarque. Non obstante, a resposta de Bruxelas céntrase en mellorar a aplicación do marco vixente e en iniciativas específicas, sen establecer un calendario para a revisión do Regulamento de base.
Villaverde defendeu que unha estratexia a longo prazo non pode substituír a revisión das normas que a condicionan. Galicia non propón unha reforma integral nin cuestiona os obxectivos de sustentabilidade, senón unha revisión específica das disposicións que frean o sector. A conselleira, como presidenta do grupo de traballo de pesca da CRPM, pediu unha revisión "centrada nas disposicións que, segundo as evidencias, nos frean" e subliñou a necesidade de ser "honesto sobre o que non funcionou" dende 2013.
Respecto á obriga de desembarque, Galicia considera que, ademais da súa aplicación, o seu deseño tamén inflúe nos resultados. A Xunta defenderá solucións proporcionadas e adaptadas a cada pesqueira, baseadas na prevención, selectividade, innovación e mellora de datos científicos. Pedirán participar no diálogo co sector anunciado pola Comisión para este ano, co obxectivo de lograr un cambio normativo.
A renovación da frota, segundo a responsable autonómica, non debe confundirse cun aumento do esforzo pesqueiro. Galicia defende unha renovación "neutra en capacidade", co mesmo teito e regras de entrada e saída, permitindo melloras en motores, seguridade ou camarotes sen que computen como maior capacidade. A frota europea reduciuse un 13% entre 2013 e 2023, mentres que os buques da frota costeira galega superan os trinta anos de media.
A Visión 2040 inclúe a actualización de directrices e a avaliación de indicadores de capacidade de captura, e estudará a adaptación das normas da PPC. Non obstante, estas directrices non son vinculantes e non modifican as regras de capacidade do Regulamento de base. A conselleira valorou positivamente compromisos como a proposta para simplificar o marco regulador da acuicultura, a integración do convenio STCW-F sobre formación do persoal de buques pesqueiros e a Estratexia de Renovación Xeracional Azul.
A Comisión propón unha reserva mínima de 2.000 millóns de euros nos plans de asociación para funcións básicas da PPC. Villaverde advertiu de que esta cantidade é insuficiente para a renovación da frota, a transición enerxética e a remuda xeracional, e reclamou que as necesidades da pesca teñan un peso real na planificación financeira. Tamén pediu a participación das rexións no deseño dos plans e na futura Lei do Océano.
A Consellería do Mar trasladará estas prioridades ao Goberno de España e ás institucións europeas, solicitando ao Executivo central que impulse no Consello da Unión Europea unha petición á Comisión para a revisión da PPC e estableza mecanismos estables de coordinación coas comunidades autónomas.
