A historia do Couto Mixto, unha entidade xurídica e política caracterizada polo seu autogoberno democrático e privilexios únicos, está a ser recuperada e posta en valor. Esta "república arraiana" permitía aos seus cidadáns libre comercio, elección de nacionalidade e exención do servizo militar, características que a diferenciaban dos estados veciños da época.

Tras a súa desaparición en 1863, a memoria do Couto Mixto comezou a esvaecerse, pero hai trinta anos a Asociación de Amigos do Couto Mixto iniciou un labor de recuperación. Este traballo incluíu cursos académicos coas Universidades de Vigo e Tras-Os-Montes, publicacións e documentais, coa implicación dos habitantes da zona.

Para fortalecer este proceso, a asociación creou a Academia de Ciencias Sociais do Couto Mixto. Esta nova institución integrará a especialistas en diversas áreas como antropoloxía, xuristas, economistas e medioambientalistas, tanto de Galicia como de Portugal. O seu obxectivo é achegar coñecementos e proxectos de futuro, en sintonía coas directrices da Unión Europea e as leis de Patrimonio Cultural de Galicia e de Protección da Paisaxe.

Unha das primeiras accións da academia será solicitar á Deputación de Ourense a declaración do Couto Mixto como "territorio histórico", para a súa posterior remisión á Xunta de Galicia. O vindeiro 28 de abril, ás 18:30 horas, no Salón de Graos Vicente Risco do Campus de Ourense, terán lugar os discursos de ingreso de dous novos membros. O acto será aberto ao público.