A construción de autovías en Ourense, como a A-56 e a A-76, converteuse nunha eterna promesa incumprida, con algúns proxectos que superan as tres décadas de parálise. Esta situación reflicte a falta de compromiso do Estado cun territorio que ve como infraestruturas vitais para o seu desenvolvemento quedan estancadas, a diferenza doutras rexións onde a vontade política e os orzamentos permiten avanzar.
A A-56, que debería conectar Ourense e Lugo, é un claro exemplo deste abandono. Proposta no Plan Director de Infraestruturas 1993-2007 por Josep Borrell, trinta anos e once ministros despois, só se materializaron 8,8 quilómetros dos case 70 necesarios. Este tramo, entre San Martiño e A Barrela, custou 54,8 millóns de euros e doce anos de obras intermitentes, e agora corre o risco de quedar como unha sección illada e sen sentido.
Recentemente, o Senado aprobou unha moción do PP para instar o Goberno a executar a vía, pero esta iniciativa non é vinculante e o Ministerio de Transportes, dirixido por Óscar Puente, pode ignorala. O Executivo central propuxo tres escenarios que afastan a idea dunha autovía continua a curto prazo, priorizando só os tramos ourensáns ata San Martiño e relegando o resto do trazado en Lugo a un estado de “estudo”, o que podería implicar a substitución da autovía por un sistema de carrís 2+1.
A integración urbana da A-56 depende da Variante Norte, un proxecto que leva 32 anos atrapado na burocracia ministerial. Dende o estudo informativo de 1994, a tramitación avanzou a un ritmo extremadamente lento. Actualmente, estase a traballar no primeiro tramo de 1,7 quilómetros entre Eirasvedras e Quintela, cun custo de 40 millóns de euros. Non obstante, a utilidade desta inversión será nula se non se desbloquea o segundo tramo ata A Casilla, sobre o cal o Ministerio mantén un silencio administrativo de máis de 20 meses.
Outra infraestrutura clave é a A-76 (Ourense-Ponferrada), que acumula 22 anos de espera para converter a N-120 nunha autovía moderna. O primeiro avance significativo chegou en abril coa aprobación definitiva do tramo Villamartín de la Abadía-Requejo, unha inversión de 133,5 millóns para 6,24 quilómetros en solo leonés. Mentres tanto, os tramos galegos en Valdeorras e a Ribeira Sacra seguen paralizados, prexudicando sectores estratéxicos como a lousa e o viño.
A desidia tamén se estende cara ao sur coa AG-31, que permanece incompleta en Celanova dende o ano 2013. Os 39 quilómetros restantes ata a fronteira con Portugal seguen nun limbo administrativo, sen unha aposta investidora real que permita unha conexión competitiva co eixo Braga-Porto.
Esta parálise é atribuída tanto ao PP como ao PSOE, que se alternaron no Goberno nas últimas tres décadas sen lograr avances substanciais. A falta duns orzamentos xerais que permitan pasar dos anuncios á execución real das obras mantén a provincia de Ourense nun sistema de partidas testemuñais, limitando o seu desenvolvemento económico e condenándoa a ver como o progreso pasa de longo.
