A idea de que a ciencia só se desenvolve en grandes urbes ou preto de centros de investigación queda desmentida cun proxecto que cumpre 15 anos de xénese. A aldea das Barreiras, situada no concello de Castro Caldelas, converterase a partir do vindeiro luns 29 de xuño no epicentro internacional da física teórica co inicio da escola de verán The Quantum in the Haystack (‘Cuántica na palleira’).
Esta iniciativa, coordinada polo físico Paolo Benincasa, celebra a súa segunda edición tras o éxito da anterior. Reunirá estudantes de posgrao e investigadores posdoutorais de doce países, ademais de participantes nacionais. Parte das actividades estarán abertas ao público para fomentar a interacción coa comunidade da contorna.
O propósito é trasladar eventos científicos de alto nivel fóra das grandes cidades e centros convencionais, xerando un impacto cultural directo na Ribeira Sacra e facilitando o acceso da poboación rural á divulgación científica de calidade.
“"Este proxecto comezou hai 13, 15 anos, concibino como unha ferramenta educativa para axudar a analizar o mundo que nos rodea. Non é un proxecto para científicos, senón que quere xerar un impacto sobre o rural e ter un método diferente para poder facer cultura e dinamizar a comarca."
Paolo Benincasa escolleu a aldea das Barreiras, daquela abandonada, por estar no rural, dispoñer dunha casa rehabilitada para servir de aula e polo seu potencial a longo prazo, xa que agarda poder producir comida propia nas hortas.
O espazo de desenvolvemento é unha casa de campo rehabilitada, onde 25 participantes convivirán nun ambiente que conxuga natureza, convivencia e gastronomía local, buscando potenciar a interacción constante entre alumnos e relatores.
A escola ten o dobre obxectivo de ofrecer educación de calidade accesible, eliminando barreiras económicas en taxas, aloxamento e manutención. O resto dos custos corren a cargo da organización, con fondos de axudas e subvencións.
O investigador destaca que o ambiente rural e íntimo atrae perfís abertos a novas posibilidades. As saídas fóra das premisas e as excursións fomentan a interacción cos locais, xa que Benincasa é a única persoa empadroada na aldea. Tamén se organizan actividades abertas ao público para coñecer o espazo e outras formas de vida.
A programación inclúe relatorios sobre computación cuántica, algoritmos cuánticos, transformacións cuánticas e circuítos resolubles, impartidos por profesionais de catro universidades europeas. Destacan charlas divulgativas como 'Computación cuántica: os ordenadores do futuro?' e actividades educativas como o ciclo 'Sementes de información'.
En agosto, haberá unha escola de física de partículas e cosmoloxía centrada na 'historia do universo' e a súa orixe. A entidade xestora, sen ánimo de lucro, reinvestirá calquera excedente económico en promover a aprendizaxe baseada na indagación no medio rural.
As leccións teóricas están dirixidas a estudantes de doutorado e posdoutorais, co obxectivo de ensinar os últimos avances e fomentar colaboracións. Benincasa sinala que xa iniciou un proxecto cun participante da edición anterior, que culminará nun artigo.
A misión é conformar unha comunidade aberta e converter a zona nun punto de referencia, aínda que se recoñece a necesidade de paciencia. A aldea das Barreiras loita por revivir e converterse nun destino recoñecido no sector da física cuántica.
