O galardón, entregado na II Xornada Internacional de Bibliotecas Públicas Galicia-Norte de Portugal, distingue o traballo do centro para rescatar, preservar e poñer a disposición do público documentos esenciais para a historia e a memoria colectiva de Ortigueira. A iniciativa xorde ante a necesidade de recuperar fondos dispersos en vivendas particulares, coleccións privadas ou antigos arquivos con risco de perderse.
O alcalde de Ortigueira, Valentín Calvín, destacou que o premio supón un “orgullo colectivo” e un respaldo institucional ao “labor que realiza a biblioteca municipal diaria e silenciosamente”. Sinalou que preservar a memoria de Ortigueira “é a mellor maneira de construír o seu futuro”, agradecendo o “esforzo conxunto de técnicos e veciños”.
O proxecto, que se sostén na premisa de que a historia local tamén habita en fotografías, postais ou programas de festas gardados nos fogares, sumou entre o 1 de xaneiro de 2024 e o 5 de agosto de 2026 un total de 867 novos documentos, dos cales 802 proviñeron de doazóns particulares (o 92,5%). Destacan achegas de Federico Maciñeira Teijeiro e da familia de Luis Alonso Santiago.
A concelleira de Cultura, Ana Cartelle, subliñou o “valor social e a proxección de futuro” do proxecto, que demostra que a cultura en Ortigueira é “participativa e viva”. Avanzou que o premio impulsará “novas accións enfocadas a achegar estes fondos históricos ás escolas e ás xeracións máis mozas”.
Ademais de ampliar o fondo documental e habilitar un espazo propio, o proxecto colabora coa Biblioteca de Galicia para a dixitalización de fondos. Actualmente, o repositorio dixital Galiciana ofrece acceso a 126 exemplares procedentes de Ortigueira, aos que se incorporarán novos documentos ao longo deste ano 2026.
