A memoria colectiva de Padrón aínda conserva o recordo de dous sucesos violentos que, a pesar do tempo transcorrido, seguen xerando interrogantes. Trátase dos asaltos ás casas reitorais de Iria Flavia en 1985 e de Cruces en 2014. Estes episodios, separados por case tres décadas, revelan unha serie de coincidencias que fan difícil consideralos unha simple casualidade, tal e como se analizou nun recente encontro sobre true crime celebrado na localidade.
O primeiro dos crimes tivo lugar na madrugada do 19 de agosto de 1985 na casa reitoral de Santa María de Iria Flavia. Tres individuos accederon á vivenda tras cortar a subministración eléctrica. O párroco, de 75 anos, foi agredido, mentres que a súa irmá, de 77 anos, foi atada e amordazada, falecendo por asfixia. Os asaltantes levaron unhas 200.000 pesetas, procedentes das colectas relixiosas, e interesáronse polas chaves do museo de arte sacro, aínda que o seu obxectivo principal era o diñeiro. O caso quedou sen resolver e os autores nunca foron identificados.
Case trinta anos despois, o 14 de setembro de 2014, un suceso similar repetiuse na parroquia de Santa María de Cruces. Tres individuos chamaron á porta da casa reitoral e, unha vez dentro, reduciron e agrediron ao sacerdote, de 77 anos. A asistenta, de 80 anos, foi inmobilizada e amordazada, falecendo tamén por asfixia. Os asaltantes fuxiron no coche do sacerdote tras rexistrar a vivenda en busca de cartos. A pesar das detencións e a recollida de indicios, as probas non foron concluíntes e os sospeitosos quedaron en liberdade, deixando o caso sen resolver.
En criminoloxía existe unha idea recorrente que axuda a entender este tipo de sucesos: a oportunidade como factor determinante do delito. Non sempre é preciso un gran plan nin unha organización sofisticada; abonda con que coincidan un obxectivo vulnerable, unha ausencia de control e alguén disposto a actuar.
A comparación de ambos os dous casos revela un patrón inquietante: en ambos actuaron tres asaltantes en horario nocturno, co obxectivo de roubar diñeiro de colectas relixiosas. As vítimas eran sacerdotes de idade avanzada en casas reitorais pouco protexidas, e en ambos os dous episodios unha muller maior faleceu por asfixia tras ser amordazada. A falta de resolución en ambos os dous crimes alimenta a sensación de que non se trata de feitos illados, senón dun modelo de delito que se repite. A criminloxía suxire que a vulnerabilidade dos obxectivos e a ausencia de control foron factores clave nestes sucesos.
Un aspecto que xerou debate foi o posible coñecemento previo dos agresores sobre as vivendas e as rutinas das vítimas. Tanto en Iria Flavia como en Cruces, os asaltantes demostraron un coñecemento da contorna ou empregaron enganos que suxiren información interna. Esta hipótese, de que os autores poderían ser persoas da zona ou con información directa, nunca chegou a confirmarse. Estes crimes deixaron unha pegada duradeira na memoria colectiva da comunidade, mantendo viva a incógnita e a necesidade dunha explicación definitiva.
